Elke dag iets bijzonders aan de hemel

Praktische sterrenkijkagenda voor Nederland

Dinsdag 1 september

🌟 Venus bij Spica
Venus en de heldere ster Spica staan laag boven de westzuidwestelijke horizon. Zoek een plaats met vrij zicht op de horizon en kijk rond 21.00 uur.

Woensdag 2 september

🔭 Venus en Spica opnieuw zichtbaar
Ook vanavond is de nauwe samenstand van Venus en Spica te proberen. Rond 20.45 uur staan ze laag boven de westzuidwestelijke horizon.

Donderdag 3 september

⭐ De Maan bedekt de Plejaden
De bedekking vindt voor Nederland helaas onder de horizon en bij daglicht plaats. Een mooie gelegenheid om de Plejaden later opnieuw met een verrekijker op te zoeken.

Vrijdag 4 september

🌗 Laatste kwartier – 09:51 uur
De Maan bereikt het laatste kwartier.
🔭 Extra: vroeg in de ochtend staan alle vier de grote manen van Jupiter aan één kant van Jupiter. Een verrekijker op statief is voldoende.

Zaterdag 5 september

🌌 Donkere ochtendhemel
Een goede ochtend om sterrenbeelden en de Melkweg te bekijken. Kies een donkere locatie, weg van straatverlichting.

Zondag 6 september

🌙 Maan bij Mars
De Maan staat in de vroege ochtend dicht bij Mars.
🌍 Perigeum: de Maan staat vandaag relatief dicht bij de aarde.

Maandag 7 september

🔭 Maan en Mars
Rond 02.30 uur zijn de Maan en Mars laag boven de oostnoordoostelijke horizon te zien. Een mooie combinatie voor een vroege waarneming.

Dinsdag 8 september

🪐 Jupiter en zijn vier grote manen
Vroeg in de ochtend staan alle vier de Galileïsche manen aan dezelfde kant van Jupiter. Een verrekijker op statief of telescoop maakt dit extra mooi.

Woensdag 9 september

⭐ Jupitermaan-waarneming
Ganymedes en Callisto staan zeer dicht bij elkaar. Een telescoop is aanbevolen voor deze subtiele gebeurtenis.

Donderdag 10 september

🌙 Dunne maansikkel
De Maan is slechts voor enkele procenten verlicht. Zoek vlak voor zonsopkomst laag boven de oostelijke hemel.

Vrijdag 11 september

🌑 Nieuwe Maan – 05:27 uur
De Maan is vandaag vrijwel onzichtbaar.
✨ Ideale periode voor deep-sky: weinig maanlicht betekent donkere omstandigheden voor sterrenstelsels, nevels en sterrenhopen.

Zaterdag 12 september

🌙 Maan bij Mercurius
In de vroege ochtend staat de jonge Maan dicht bij Mercurius. De combinatie is laag boven de oostelijke horizon zichtbaar.

Zondag 13 september

🔭 Jonge maansikkel
Een mooie avond om de eerste groeiende maansikkel te fotograferen.

Maandag 14 september

🌙 Maan en Spica
De Maan staat dicht bij Spica. De daadwerkelijke bedekking van Venus door de Maan is vanuit Nederland vrijwel niet waarneembaar.

Dinsdag 15 september

📸 Maanfotografie
De groeiende Maan is een uitstekend doelwit voor fotografie. Probeer verschillende belichtingstijden uit.

Woensdag 16 september

🌌 Herfststerrenbeelden
De zomersterrenhemel maakt steeds meer plaats voor herfstobjecten. Kijk uit naar onder andere Andromeda en het Herfstvierkant.

Donderdag 17 september

⭐ Maan bij Antares
De Maan staat dicht bij de heldere ster Antares in Schorpioen. De samenstand is rond 20.00 uur laag in het zuidzuidwesten te zien.

Vrijdag 18 september

🌓 Eerste kwartier – 22:44 uur
Een van de beste maanfasen om kraters en bergen te bekijken. De overgang tussen licht en donker – de terminator – laat veel details zien.

Zaterdag 19 september

🌍 Maan in apogeum – 05:00 uur
De Maan staat vandaag op haar grootste afstand van de aarde: ongeveer 404.221 km.

Zondag 20 september

🔭 Maanavond
Een mooie avond om de Maan met een verrekijker of telescoop te bekijken. Let vooral op kraters langs de terminator.

Maandag 21 september

🪐 Europa voor Jupiter
Europa en haar schaduw trekken voor Jupiter langs. De gebeurtenis is in de vroege ochtend met een telescoop te volgen.

Dinsdag 22 september

🌌 Langer wordende sterrennachten
De nachten worden steeds langer. Dit is een uitstekend moment om je waarneemlocatie klaar te maken voor het herfstseizoen.

Woensdag 23 september

🍂 Herfstequinox – 02:05 uur
De astronomische herfst begint. De Zon staat boven de evenaar en dag en nacht zijn ongeveer even lang.

Donderdag 24 september

🌕 Bijna volle Maan
De Maan is bijna volledig verlicht. Ideaal voor maanlandschapsfotografie.

Vrijdag 25 september

🪐 Alle vier de grote manen van Jupiter aan één kant
Tussen ongeveer 05.50 en 06.56 uur staan Io, Europa, Ganymedes en Callisto allemaal aan dezelfde kant van Jupiter.

Zaterdag 26 september

🌕 Volle Maan – 18:49 uur
De Maan bereikt haar volle fase.
🔵 Neptunus in oppositie – 03:37 uur: Neptunus staat tegenover de Zon en is gedurende de nacht waarneembaar met een telescoop.

Zondag 27 september

🪐 Maan bij Saturnus
De vrijwel volle Maan staat dicht bij Saturnus. Bekijk de combinatie vroeg in de ochtend of opnieuw in de avond.

Maandag 28 september

🔭 Vier manen van Jupiter aan één kant
In de vroege ochtend staan alle vier de Galileïsche manen aan dezelfde kant van Jupiter. Een mooi telescopisch doelwit.

Dinsdag 29 september

⭐ Maan bedekt ε Arietis
De Maan bedekt de ster ε Arietis. De ster verdwijnt rond 23.43 uur achter de verlichte maanrand en komt rond 00.30 uur weer tevoorschijn.

Woensdag 30 september

⭐ Maan en de Plejaden
De Maan staat bij de Plejaden in het sterrenbeeld Stier. De bedekking zelf vindt voor Nederland laag onder de horizon plaats, maar de combinatie is een mooi doelwit zodra beide hoger staan.

🔭 Praktische waarneemtips

🌃 Zoek een donkere plek
Hoe minder lichtvervuiling, hoe meer sterren en deep-sky-objecten zichtbaar zijn.

👀 Laat je ogen wennen
Geef je ogen ongeveer 15–30 minuten om aan het donker te wennen.

🔭 Gebruik een verrekijker
De Maan, sterrenhopen en de manen van Jupiter zijn al prachtig met een verrekijker.

📷 Voor astrofotografie
Gebruik een stevig statief en maak meerdere foto’s met verschillende belichtingen.

🧥 Denk aan het weer
Septembernachten kunnen vochtig en fris zijn. Warme kleding is geen overbodige luxe.

⚠️ Veilig waarnemen
Kijk nooit rechtstreeks met een telescoop of verrekijker naar de Zon zonder een geschikt zonnefilter.

🌟 Veel kijkplezier!

De hemel verandert iedere nacht. Kijk omhoog, ontdek nieuwe objecten en geniet van de sterren.