đȘ Agenda àŒ
Planeetzichtbaarheid in april 2026: noordelijk halfrond
De genoemde kijktijden voor de planeten weerspiegelen hun beste zichtbaarheid. De aanbevelingen voor planeetwaarneming op het noordelijk halfrond zijn gebaseerd op locaties op middelhoge noordelijke breedten en komen overeen met het midden van de maand.
Dinsdag 14 April: Draaikolk nevel M51
De maand april is zeer geschikt om het sterrenstelsel M 51 ook de Draaikolk nevel genaamd, te bekijken. M51 is te vinden in het sterrenbeeld Jachthonden, heeft een helderheid van 8,4m en een schijnbare afmeting van 11,0â. Dit is een circumpolair object en staat om 01:41 uur aan het hoogste punt, op een hoogte van 85°, dus vrijwel in het zenit. Om detail te kunnen zien in een zwakker en contrastarm hemellichaam als dit sterrenstelsel is een redelijke telescoop nodig.
Woensdag 15 April: Nieuwe Maan,Â
Als het weer meewerkt is vanochtend, voor de volgende Nieuwe Maan, de laatste keer dat we de dunne maansikkel kunnen waarnemen. Het is op dit moment 2,4 dagen voor Nieuwe Maan; de Maan is krimpend en voor 7,0% verlicht. De maansikkel heeft een breedte aan de hemel van 2,2â en is kort voor zonsopkomst, dus tegen het einde van de nacht, met moeite te zien. Bijgaand kaartje toont de Maan om 06:28 uur in het sterrenbeeld Vissen, op een hoogte van slechts 5,2° boven de horizon, in het oosten. Op dit moment staat de Maan 9,2° hoger aan de hemel dan de Zon. De Maan komt 0,9 uur voor de Zon op, om 05:48. De schijnbare afstand tussen Zon en Maan is nu 30,5°. Een waarneemplaats met vrije blik op de horizon is aan te raden. Een verrekijker kan helpen om de dunne sikkel gemakkelijker te zien. In tegenstelling tot de laatste maansikkel speelt de eerste verschijning van de jonge Maan een rol in een aantal kalenders, om het begin van een nieuwe maand aan te duiden. De laatste smalle maansikkel aan de hemel ziet er vooral erg fraai uit.
Woensdag 15April:De Maan staat 4.2° ten noorden van Mercurius
in het sterrenbeeld Vissen. De dichtste nadering gebeurt om 18:17, bij ons 2° onder de horizon en bovendien bij daglicht. Bij ons is de samenstand niet of nauwelijks zichtbaar
Woensdag 15 April Jupiter en verduistering van EuropaÂ
In de nacht van 15 op 16 april zijn een bedekking door de planeetschijf van Jupiter en verduistering van Europa in zijn geheel te zien. Om 21:27 uur zien we het begin van de bedekking wanneer Europa achter de schijf van Jupiter verdwijnt, en eindigt om 2:58 uur, op het moment dat Europa weer tevoorschijn komt vanuit Jupiters schaduw. Voor het waarnemen van een bedekking is een telescoop nodig, voor het volgen van een verduistering is een verrekijker op statief genoeg
Donderdag 16 April M83
April is een goede maand om het sterrenstelsel M83 op te zoeken. Het sterrenstelsel staat in het sterrenbeeld Waterslang, heeft een helderheid van 7,6m en zijn schijnbare afmeting bedraagt 11,2â. Het object komt om 22:50 uur op, gaat om 04:29 uur onder en staat om 01:40 uur in het hoogste punt aan de hemel, op slechts 8° boven de horizon. Een waarneemlocatie met een goede blik op de zuidelijke horizon is daardoor noodzakelijk om het sterrenstelsel waar te nemen. Helder weer en een donkere, maanloze hemel zijn belangrijker voor het waarnemen van deepsky-objecten dan de precieze datum. Een donkere locatie en een datum rond Nieuwe Maan zijn aan te raden, bijvoorbeeld in de dagen rond 17 april. Voor het zien van een relatief helder, maar vaag object als dit sterrenstelsel is een verrekijker (op statief) voldoende, maar een telescoop is nodig om details weer te geven. Voor ruim 1200 andere deepsky-objecten,
Donderdag 16 April:De Maan staat 2.5° ten noorden van Mars
in het sterrenbeeld Vissen. De dichtste nadering vindt om 00:43 plaats, bij ons onder de horizon. Vanuit onze streken is er van de samenstand niet veel te zien
Donderdag 16 April De Maan staat 3.7° ten noordwesten van SaturnusÂ
in het sterrenbeeld Walvis. De dichtste nadering vindt om 04:11 plaats, bij ons onder de horizon. De samenstand is vanuit de Lage Landen vrijwel onzichtbaar.Â
Donderdag 16 April GalileĂŻsche manen
Van 21:15 tot 23:53 uur staan alle GalileĂŻsche manen ten oosten van Jupiter. Vanaf Jupiter gezien zijn dat Io, Ganymedes, Europa en Callisto. Jupiter staat in het westzuidwesten op een hoogte van 42° boven de horizon en de planeet is gemakkelijk te vinden. De Zon staat 16° onder de horizon en het is donker.Â
Donderdag 16 April Overgang van Io
In de nacht van 16 op 17 april zijn overgangen van Io en haar schaduw over de planeetschijf van Jupiter voor een groot deel te zien. De overgang begint om 23:53 uur, wanneer Io de schijf van Jupiter betreedt, en duurt tot 2:10 uur, op het moment dat Io de schijf van Jupiter weer verlaat. In de tussentijd is waar te nemen hoe Io's schaduw de schijf van Jupiter betreedt (om 01:10 uur)
Vrijdag 17 April bolhoop M3Â
Deze tijd van het jaar is prima geschikt om de bolhoop M3 waar te nemen. De bolhoop staat in het sterrenbeeld Jachthonden, heeft een helderheid van 6,4m en zijn schijnbare afmeting bedraagt 16,2â. De opkomst van dit object is om 16:47 uur, de ondergang om 10:35 uur en het bereikt zijn grootste hoogte om 01:41 uur, op 66° boven de horizon. Voor het waarnemen van deepsky-objecten is de precieze datum minder belangrijk dan een donkere, liefst maanloze, hemel. Om een relatief helder en scherp object als deze bolhoop waar te nemen is een verrekijker op statief al voldoende, maar met een kleine telescoop zijn uiteraard meer details te zien.
Vrijdag 17 April Nieuwe Maan.
Het is Nieuwe Maan. Vanaf de Aarde gezien staat de Maan in dezelfde richting als de Zon, zodat de verre kant van de Maan wordt verlicht en de donkere kant van de Maan naar de Aarde gekeerd is. Daarnaast staat de Nieuwe Maan alleen bij daglicht boven de horizon. De Maan is door deze combinatie van oorzaken op dit moment onzichtbaar. De nachten rond Nieuwe Maan zijn donkerder dan gemiddeld en de week rond Nieuwe Maan is uitermate geschikt voor het waarnemen van deepsky-objecten. De Maan beweegt 3,3° ten noorden langs de Zon, en er vindt bij ons geen eclips plaats
Zaterdag 18 April meteorenzwerm α-Virginiden
1:00:  Het maximum van de meteorenzwerm α-Virginiden vindt vandaag plaats. Wanneer de radiant in het zenit zou staan, zouden er van deze zwerm naar verwachting gemiddeld zo'n 5 meteoren per uur vallen. Rond 1:00 uur staat de radiant van de zwerm in het hoogste punt (op 36°) aan de hemel. Er is dan bij ons ieder uur slechts een enkele meteoor van deze zwerm zichtbaar. In totaal zijn er, door meteoren van andere zwermen en sporadische meteoren, bij donkere en heldere hemel circa 5â10 meteoren per uur zichtbaar. Op een donkere locatie zijn ongeveer drie keer zoveel meteoren te zien als in dichtbevolkt gebied. De Maan komt om 6:31 uur op, is voor ongeveer 0% verlicht en stoort niet. Rond 6:00 uur gaat het schemeren en om 6:36 uur komt de Zon op. De piek van deze zwerm is relatief laag, maar de duur van het maximum is met 9 dagen vrij lang, zodat in totaal toch nog een redelijk aantal meteoren te zien is
Zondag 19 April De Maan staat in het perigeum
het punt van zijn baan om de Aarde dat het dichtst bij de Aarde ligt. De afstand tussen de Aarde en de Maan bedraagt 361630 km. Door de geringere afstand lijkt de Maan nu groter aan de hemel te staan dan gemiddeld: 33â02,6â. De Maan is wassend, voor 9% verlicht en hij is kort na zonsondergang zichtbaar. Het kaartje toont de Maan om 21:21 uur in het sterrenbeeld Stier, op 22° boven de horizon, in het westnoordwesten

